Ziet u dit bericht niet goed? Bekijk dan de browserversie.
Vereniging Oud-Utrecht
  Oud-Utrecht Nieuwsbrief nr. 48 - november 2018

contact: redactie.nieuwsbrief@oud-utrecht.nl


Presentatie Jaarboek 2018

Op 25 november aanstaande verschijnt het Jaarboek 2018, 248 pagina's dik dit keer en gevuld door een keur aan auteurs. De onderwerpen van de bijdragen zijn divers: van een fragment van een elfde-eeuws missaal tot de Utrechtse kerkklokken tijdens de beginjaren van de Opstand en van het werk van de beeldhouwer Jacobus Cressant tot de geschiedenis van muziekwalhalla RASA. In totaal leverden twaalf auteurs tien rijk geïllustreerde bijdragen.

Hoofdredacteur Wilbert Smulders introduceert de inhoud van het Jaarboek 2018. Een van de schrijvers, Jeanneke den Boer, die het archief van RASA beheert, verhaalt daarna over de geschiedenis van RASA en wereldmuziek in Utrecht. Het programma is divers, met een presentatie, met filmbeelden van RASA, en met wereldmuziek.

Jeanneke den Boer was directeur RASA Utrecht, programmaleider Wereldfeest Utrecht en projectleider van culturele uitwisselingsprogramma’s met Marokko en Zuid Afrika. Sinds 2008 is ze directeur van Culture Connection.

De presentatie van het Jaarboek 2018 vindt plaats in BAK, basis voor actuele kunst, op de Pauwstraat 13a in Utrecht. Inloop 19.30 u, start 20.00 u.

In deze nieuwsbrief

Presentatie Jaarboek 2018

De nacht van de Utrechtse geschiedenis

Historisch Café

Lezing middeleeuwse kerken

Lezing Spinoza in Utrecht

Vier Sint-Maarten

Drinkebroers en publieke vrouwen

Tivoli krijgt een nieuwe eigenaar

Informatiebord Choorstraat

Schilderij De overgave van de stad Utrecht

Bitterzoete Route in Lombok

Wandelen met het Gilde

Ledenwerfactie 2018

Agenda


De Nacht van de Utrechtse Geschiedenis

Op 13 oktober 2018 beleefde Utrecht een première: de eerste Nacht van de Utrechtse geschiedenis. De Reizende Reporters van de Maand van de geschiedenis Hugo en Barbara legden deze eerste editie vast in een verslag en een fotoreeks.

Tijdens deze nacht presenteerde Dr. Frits Broeyer zijn nieuwe boek over de strijd tussen remonstranten en contraremonstranten in de domstad. Daarover verscheen een artikel in het Reformatorisch Dagblad.

De allereerste Nacht van de Utrechtse Geschiedenis was een initiatief van Oud-Utrecht, in samenwerking met Het Utrechts Archief en een reeks andere erfgoedpartners: Museum Catharijneconvent, Centraal Museum, Citypastoraat Domkerk Utrecht, DOMunder, Utrecht University, Gemeente Utrecht, Theatergroep Aluin, Landschap Erfgoed Utrecht en Gilde Utrecht.

Deze Nacht van de Utrechtse geschiedenis was het laatste evenement waarmee de Historische Vereniging Oud-Utrecht haar 95-jarig bestaan vierde.

 


Historisch Café

November
Op vrijdag 9 november vertelt Jan Spoolder over het leven en werk van de Joodse straatfotograaf Eduard Sanders (1886-1942). Eduard Sanders werd geboren in Groningen, maar woonde en werkte van 1912 tot 1942 in en vanuit Utrecht. Hij maakte in heel Nederland foto's van boeren, burgers en middenstanders met hun gezinnen en personeel, hun woningen en hun winkels.

December
Op vrijdag 14 december houdt Victor Lansink een presentatie over Het spoor en de Stad - 175 jaar spoorwegen in Utrecht. In december is het 175 jaar geleden dat Utrecht met het spoor verbonden werd. De ijzeren gordel rond Utrecht maakte de domstad tot spoorweghoofdstad maar belemmerde de stad ook in hoognodige uitbreidingen.

Historisch Café: Smeezaal van het Bartholomeus Gasthuis, aanvang 17.00 u.

 

Lezing middeleeuwse kerken

Op donderdag 15 november 2018 verzorgt prof. dr. Justin Kroesen, hoogleraar cultuurgeschiedenis aan de Universiteit van Bergen (Noorwegen) en tot 2016 docent en onderzoeker aan de Rijksuniversiteit Groningen, een lezing met als titel De Middeleeuwse kerk als vindplaats in Europa.

Tussen de 12e en 16e eeuw kende heel West-Europa, van Portugal tot Finland, een gedeelde religieuze en culturele identiteit die het beste tot uiting kwam in kerkgebouwen en hun interieurs.

In zijn lezing leidt Justin Kroesen u langs middeleeuwse kerken in heel Europa, op zoek naar de vele, soms verrassende verbindingen tussen regio’s en plaatsen. Zo blijkt dat het Europa van de altaarstukken, doopvonten en koorhekken zich kenmerkte door voortdurende uitwisseling. Daarmee komt ook de middeleeuwse kerkenstad Utrecht in een ander licht te staan.

Locatie Smeezaal van het Bartholomeus Gasthuis, aanvang 19.30 u. Aanmelden voor de lezing kan bij Jaap van Laar, vanlaar123@casema.nl. Entree 5,-.

meer info

 

Lezing Spinoza in Utrecht

Op donderdag 20 december houdt dr. Albert Gootjes, onderzoeker aan de Universiteit Utrecht (Departement Filosofie en religiewetenschap), een lezing onder de titel Hoog bezoek: Spinoza’s reis naar Utrecht.

In de zomer van 1673, tijdens de Franse bezetting van Utrecht, bracht Nederlands beroemdste filosoof enkele weken door in onze stad. Geen gebeurtenis uit heel zijn leven heeft zo tot de verbeelding gesproken: het was zijn enige verblijf buiten Holland en zou hem in contact brengen met de Franse generaal Louis de Bourbon, de prins van Condé.

Albert Gootjes gaat aan de hand van nieuw bronnenmateriaal in op de motieven van Spinoza om deze gevaarlijke reis te ondernemen en op de vraag wie de plannen daartoe tot stand bracht.

Locatie Smeezaal van het Bartholomeus Gasthuis, aanvang 19.30 u. Aanmelden voor de lezing kan bij Jaap van Laar, vanlaar123@casema.nl. Entree 5,-.

meer info


Sint-Maarten Parade

Op 10 november is er weer de Sint-Maarten Parade, een schitterend feest van licht waarbij iedereen welkom is. Een optocht door de binnenstad van Utrecht met lichtsculpturen, orkesten, koren en theatrale acts.

Meer dan 80 organisaties zoals AZC’s, de Wilg, Stut Theater, de Taalschool, het Leidsche Rijn College, YFC Kanaleneiland, het Politieorkest dragen hun steentje bij. Loop je mee? Met een lampion, een kerstsnoer, reflecterende schoenzolen, alles mag, zolang het maar licht geeft!

meer info

 

Tijdschrift Oud-Utrecht

Drinkebroers en publieke vrouwen

Op de tentoonstelling 'Utrecht, Caravaggio en Europa' die vanaf 16 december te zien is in het Centraal Museum neemt werk van de Utrechtse schilders Gerard van Honthorst (1592-1656) en Dirck van Baburen (ca 1592/3-1624) een belangrijke plaats in. In hun werk borduren ze, zoals blijkt uit het nieuwe nummer van het Tijdschrift Oud-Utrecht, op geheel eigen wijze voort op een traditie van 'exempla contraria', voorbeelden van de 'verkeerde wereld' vol bloot en schunnigheden.   

Verder in het decembernummer: Volkskerstzang, bijzondere nachtmissen, kerststallen en kerstpotten: hoe Utrecht in de 20e eeuw kerst vierde; drie spectaculaire aanwinsten van Museum Catharijneconvent, Het Utrechts Archief en het Centraal Museum; en rijke oogst aan nieuwe boeken over Utrechtse geschiedenis.

Het nummer verschijnt op 1 december aanstaande.

 

tivoli

Tivoli krijgt een nieuwe eigenaar

De gemeente Utrecht heeft recent een overeenkomst gesloten voor de verkoop in 2019 van het pand Oudegracht 245, het oude Tivoli. Stadswaarde is samen met een investeerder en een exploitant de winnaar van de tender. Aan deze verkoop is een lang traject voorafgegaan, met onder anderen een prijsvraag van Oud-Utrecht.

Zoals bekend is medio 2014 Tivoli verhuisd naar het Vredenburg. De gemeente Utrecht wilde het pand gaan verkopen, maar aan wie en voor welke bestemming? De Commissie Cultureel Erfgoed van onze vereniging nam het voortouw door een prijsvraag te organiseren. Een prijsvraag die tot doel had om binnen bepaalde randvoorwaarden ideeën te genereren voor de toekomst van het pand. De zorg is immers, in een dergelijk qua historie rijk pand kun je niet maar zo van alles gaan vestigen. De prijsvraag vond plaats in 2014. Daarna trok de gemeente voor de verkoop van het complex haar eigen plan voor de verkoop.

Onlangs is de winnaar van de tender bekend gemaakt, ze heeft tot februari 2019 de tijd om haar plannen verder uit te werken en de aankoop voor te bereiden. Ongetwijfeld gaat ze daarna bouwplannen indienen om het complex te wijzigen naar haar nieuwe functie. Het kan dus nog even duren voor wij er een ambachtelijk broodje of gebouwen biertje kunnen nuttigen, een kunstuiting kunnen genieten of onze bezoekers aan de stad er een tijdelijk bed kunnen bieden.

meer info

 


onthulling Choorstraat

Informatiebord Choorstraat in het Hanengeschrei

Op woensdag 10 oktober heeft wethouder Anke Klein een informatiebord in het Hanengeschrei onthuld. Het bord maakt voor iedereen duidelijk waarom de Choorstraat uitgesproken wordt als Koorstraat. In 2016 is de bestrating van de Choorstraat vernieuwd, daarbij verdween de markering van het voormalige koor van de Buurkerk. In overleg met onder andere Historische Vereniging Oud-Utrecht heeft de gemeente Utrecht besloten tot een alternatieve visualisatie.

Daan Claessen heeft, als 3D modelleur in dienst van de afdeling erfgoed van de gemeente, een visualisatie gemaakt van de Buurkerk inclusief het verdwenen koor. Een foto van de Choorstraat, en de plaats waar het informatiebord hangt, maakt kijkend in de Choorstraat en zicht op de Buurkerk, meteen duidelijk dat het koor is geweken voor de straat.

In de bestrating van de Choorstraat was eerder de plattegrond van het voormalig koor zichtbaar. In 2016 is de bestrating vervangen, zonder de plattegrond van het koor. Op verzoek van de historische verenigingen is daarna gezocht naar een andere manier om het verdwenen koor van de Buurkerk zichtbaar te maken voor bezoekers van de binnenstad.

In het kleine Hanengeschrei is, met medewerking van de eigenaar van het pand, een gevel vrijgemaakt voor een informatiebord. De plek is bewust gekozen: op de hoek van deze steeg is er zicht op de Buurkerk en in de Choorstraat mogelijk. Het informatiebord maakt met enkele afbeeldingen duidelijk waarom de Choorstraat de Koorstraat wordt genoemd. Anderen gaan mogelijk door dit bord zich realiseren dat achter de winkelgeveltjes een kerk schuilt.

De Buurkerk kwam er al in de 10e eeuw en was de eerste parochiekerk van Utrecht. De kerk had een belangrijke plek in het dagelijks leven in de middeleeuwse handelswijk. In de loop van de eeuwen is de kerk uitgebreid. Tussen 1500 en 1520 werd een laat-Gotisch koor toegevoegd. Dit koor was zo dicht tegen huizen aan de Oudegracht aangebouwd dat er slechts een smalle doorgang overbleef.

Na de beeldenstorm werd de Buurkerk in gebruik genomen door de protestanten. Niet lang daarna, in 1586, werd het koor gesloopt om een ruimere doorgang te maken voor het verkeer. Op de plaats van het koor werd de Choorstraat aangelegd.

Tevens is in de Choorstraat de, in de bestrating opgenomen, herdenkingssteen van Suster Bertken opgeknapt. Deze steen ligt ongeveer ter hoogte van haar kluis in het Kruiskoor, de plaats waar ze na 57 jaar verblijf in 1490 werd begraven.
Met de onthulling heeft Utrecht er een visualisatie van haar erfgoed bijgekregen. Een visualisatie die hopelijk bijdraagt aan het ervaren en ontmoeten van de rijke historie van onze stad.


Overgave van de stad Utrecht op 30 juni 1672

De overgave van de stad Utrecht

Het Centraal Museum heeft een groot schilderij gekocht van Lambert de Hondt: De overgave van de stad Utrecht op 30 juni 1672. Het is te zien in de collectie-opstelling van het Centraal Museum (de aanwinstenzaal).

René de Kam: 'In de zomer van 2020 speelt het schilderij ook een glansrol in de grote tentoonstelling De ommuurde stad waarin de geschiedenis van de Utrechtse stadsverdediging op diverse manieren zal worden verteld.'

meer info
 

Bitterzoete Route

Op 27 oktober is de Bitterzoete Route gelanceerd, een wandeling door Lombok om het verhaal achter straatnamen, die verwijzen naar het koloniale verleden. De Bitterzoete Route is bedoeld om te informeren, de bewustwording te vergroten en het gesprek op gang te brengen over de koloniale geschiedenis.

meer info
 

Wandelen met het Gilde

Op woensdag 7 en zaterdag 10 november van 13.30-15 uur verzorgt Gilde Utrecht wandelingen in het kader van Sint-Maarten. De gidsen van Gilde Utrecht laten Sint-Maarten herleven tijdens deze stadswandeling. Je zult Sint-Maarten tegenkomen op de meest leuke en onverwachte plekken, waar je zonder gids aan voorbij zou lopen.

meer info

Elke zondag om 11 uur staat een rondleider van Gilde Utrecht op u te wachten bij de Domtoren voor Domplein 9 voor een gratis rondleiding van een uur. U kunt gewoon aansluiten, zonder vooraanmelding vooraf.

informatie over alle activiteiten van het Gilde


Geef een lidmaatschap cadeau en krijg twee maanden extra!

Lezers van deze nieuwsbrief zijn bijna allemaal lid van Oud-Utrecht. Maar leden kunnen ook leden maken. Geef eens een lidmaatschap cadeau aan iemand met interesse in de geschiedenis van stad en regio Utrecht. Het kost weinig en het levert veel op:

  • zes maal per jaar het rijk geïllustreerde Tijdschrift Oud-Utrecht
  • tweemaandelijks een digitale Nieuwsbrief over de historische actualiteit
  • ieder jaar een diepgravend Jaarboek
  • het hele jaar door exclusieve excursies waaronder de Grote Dagexcursie
  • in februari de prestigieuze Van der Monde-lezing
  • negen maal per jaar het Historisch Café in het Bartholomeus Gasthuis
  • korting op tentoonstellingen en activiteiten van Museum Catharijneconvent
  • de mogelijkheid om als vrijwilliger in een gezellige sfeer deel te nemen aan één van de commissies

Een lidmaatschap voor een jaar cadeau geven kost € 20,-. Wie zich nu zelf aanmeldt als nieuw lid van Oud-Utrecht betaalt u tot 1 januari 2020 slechts €37,50 (jongeren tot 26 jaar en U-pashouders € 20,-) in plaats van €47,- (of € 25,-). Aanmelden kan op de website www.oud-utrecht.nl

Bij dit actieaanbod horen nu ook twee nummers van het tijdschrift van 2018 (waaronder het dubbeldikke themanummer Utrecht en 100 jaar algemeen kiesrecht) en het Jaarboek 2018.

 


Ledenadministratie

De ledenadministratie wordt verzorgd door Adie Kreijns. Het contactadres is Ledenadministratie Oud-Utrecht, Zuiderstraat 18a, 3434BH Nieuwegein, ledenadministratie@oud-utrecht.nl.


Nieuw op de site

De website van Oud-Utrecht krijgt binnenkort een ander aanzien, maar ook op de huidige website is al veel informatie te vinden over onze activiteiten. Nieuw is onder meer onze privacystatement en er is ook steeds een bijgewerkte agenda.

meer info


Ook deze nieuwsbrief ontvangen?

Deze nieuwsbrief is een gratis service van onze vereniging. Als u deze nieuwsbrief interessant vond dan kent u vast wel iemand die dat ook zou vinden. Stuur deze nieuwsbrief eens aan haar of hem door.

Via de contactpagina of via deze link kan kan iedereen zich aanmelden voor de nieuwsbrief.


Lid worden

Oud-Utrecht biedt voor haar leden een gevarieerd activiteitenprogramma. Bijeenkomsten vinden meestal plaats op bijzondere locaties, Oud-Utrecht opent deuren die voor anderen gesloten blijven!

Inschrijven kan snel en eenvoudig via de website.


Webwinkel

Via de website worden onder meer exemplaren van tijdschrift en jaarboek verkocht. Wanneer u artikelen wilt (na)bestellen dan kan dat hier. Een uitstekende manier om uw verzameling compleet te maken maar ook leuk om iemand cadeau te doen.

De bestelling kan in Utrecht afgehaald worden of tegen verzendkosten verstuurd worden.


Lidmaatschapscadeaubon

De lidmaatschapscadeaubon kost €20,- voor een jaar lidmaatschap. Het lidmaatschap geldt voor een lopend kalenderjaar (bijvoorbeeld gegeven in augustus loopt het lidmaatschap in december af - wel worden alle tijdschriften en het jaarboek van dat jaar nagestuurd).

Een lidmaatschap cadeau geven kan via de website.

Agenda

Najaarsledenvergadering 2018
21/11 Najaarsledenvergadering
meer info
Vanaf 19.30 u. Inloop is vanaf 19:00 u. Zalencentrum Utrecht Zuid, Amaliadwarsstraat 2D in Utrecht.

Historisch Café
9/11 Leven en werk van de Joodse straatfotograaf Eduard Sanders
14/12 Het spoor en de Stad - 175 jaar spoorwegen in Utrecht
De historische café’s zijn in De Smeezaal, Bartholomeus Gasthuis, aanvang 17.00 u, gratis.

Lezingen
15/11 De Middeleeuwse kerk als vindplaats in Europa
meer info
20/12 Spinoza in Utrecht
meer info
Locatie: Smeezaal van het Bartholomeus Gasthuis, aanvang 19.30 u.

Aluin speelt
20/12 t/m 29/12 1619 Hou het kort... over de laatste dagen van Johan van Oldenbarnevelt
In Theater Kikker
meer info

Sint Maartensweek
3/11 t/m 11/11 Bekijk het complete programma.
De Parade met zijn prachtige lichtsculpturen trekt door de binnenstad op zaterdag 10 november.

Het Utrechts Archief
t/m 06/02/2019 Perkament in stukken.
meer info

Gilde Utrecht
07/11 en 10/11 Wandeling Sporen van Sint-Maarten.
meer info

Catharijneconvent
t/m 03/02/2019 Relieken
meer info

Centraal Museum
16/12 t/m 24/3 Utrecht, Caravaggio en Europa. De kaartverkoop is gestart.
meer info

Volksbuurtmuseum
Vaste tentoonstelling
meer info

Mondriaanhuis Amersfoort
t/m 31/12 De wereld van Piet Mondriaan.
meer info

Huis Doorn
t/m 27/01/2019 Beeldententoonstelling Verzet en verdriet in beeld.
meer info


Oud-Utrecht is ook actief op Facebook en Twitter

Wij hebben een Facebook-pagina en Twitter-account met actuele berichten, nieuws en interessante feiten over Utrecht.

Volg ons op facebook en twitter.

 


Colofon Jan Schrauwen (eindredactie nieuwsbrief, inhoud website), Mario Gibbels (redacteur, inhoud website), René Verbrugge (redacteur), Martijn Maandag (techniek website, inhoud website, facebook en twitter), Jeroen Tirion (ontwerp, verzending nieuwsbrief, inhoud website).

Contact redactie.nieuwsbrief@oud-utrecht.nl. Inzenden kopij volgende aflevering voor 22 december 2018.

Als u deze emailnieuwsbrief niet meer wilt ontvangen klikt u dan op onderstaande link:
Remove me from this list